Recht op rouw

Heb ik wel recht op deze rouw? Vroeg ik me af, net tijdens mijn rondje park vanmiddag. Met mn nieuwe jurk met Afrikaanse print en bij passende haarband. Terwijl de wind mijn verwaarloosde coupe alle kanten op blies ervoer ik de schoonheid. Maar riep mijn hart om erkenning. Dat het zeer deed, omdat er iets voorbij is. Een tijdperk, een leven. Heb ik recht op rouw?

Rouw in je hoofd
De dag begonnen met mn drie kids aan de lijn net als gisteren. Toen kreeg ik te horen dat hun oma van 86 op sterven zou liggen. Ze heeft een aantal jaren geleden met haar hoofd al afscheid van de wereld genomen met Alzheimer als levensgezel. Maar nu was er wat anders aan de hand. Nee geen C. Maar koorts en sepsis.
Het leven was kennelijk lang genoeg geweest, en zij checkte uit.
Alle hoofdelijke termen kwamen voorbij. Lange genoeg, eenzaam zonder bezoek vanwege C. Koorts, hersenbloeding, lichamelijk ongemak.
We spreken af kaarsjes te branden en onze mooiste herinnering aan haar in een lijstje te zetten.

Theetje
En zo opende zich natuurlijk ook een luikje naar mijn eigen grijze verleden.
Ik sprak haar een jaar of 3 geleden nog, in haar flatje met uitzicht op het kerkhof waar haar echtgenoot al jaren lag. Mijn dochter uit Engeland was er even op de thee en ik ging een boodschapje doen. En toen belde ze met een smoesje of ik theezakjes wilde brengen.
Omdat ze steeds om mij vroeg heb ik dat gedaan.
Ik zag een schim van wie ze ooit was. Maar ik zag ook haar glimlach en haar liefdevolle vragen. Hoe is het met je moeder? Mooie vrouw, jouw moeder.

Kleinkinderen
Negen jaar ben ik met haar zoon samen geweest, en ik heb 3 van haar kleinkinderen op de wereld mogen zetten. Ze vierde nooit de bolle buik, maar wel de goede afloop.
Als de baby er dan was kwam ze soep maken en grote biefstukken bakken, dat kon ze als de beste. En dan was ze oneindig trots, kwam ze in badje doen. En mij de hemel in prijzen. En de baby opvreten, overladen met kusjes en liedjes.
Ze was de oma van de Uruburu verhaaltjes, en van de lekkere hapjes. Van ieder een bil, en van Gemiss. Ze kon ze wel opvreten haar kleinkinderen, ze was er echt hartstikke gek mee.

Sterk
Ik herinner me ook het gemis van haar manlief toen deze vrij plotseling overleed. En dat ze zo sterk was, en met een koffer vol lange broeken terug kwam van haar eerste kerst zonder man maar met haar Amerikaanse broer. En vanaf toen maakte ze busreizen met vriendinnen. Vierde ze haar leven op een andere manier.
Goed afscheid hebben we bij de scheiding jaren geleden niet kunnen nemen. Omdat ik de dader was in die keuze heb ik het lef niet gehad haar nog te bezoeken. Ik gunde haar het contact met haar zoon.
Ieder zijn eigen ruggesteun, zo gaat dat.

Helen
Ik herinner me de eerste kennismaking, dat ze toen ze hoorde dat mijn ouders gescheiden waren haar tas pakte en met haar lippen op elkaar naar buiten ging zitten kijken.
Scheiden vond ze een schande en wat God verbonden had, ze was gelovig, dat brak een mens niet in stukken.
Dat ze zichzelf geheeld heeft toen ze in stukken uit het Indonesie kwam als oudste van een rijtje kinderen van een KNIL millitair, daar ben ik haar steeds meer in gaan zien.

Indonesië
Haar kracht over het stuk dat ze nooit heeft verteld. Dat met horten en stoten veel jaren later via de kleinkinderen terug bij mij kwam.
Indonesie dat mijn hele leven lang all mijn onbegrijpelijk aandacht heeft en waarover ik tot op de dag van vandaag dingen te weten kom. Het land waar ik 3 jaar geleden met mijn oudste dochter heen ben gegaan. Om te duiden waar de wortels liggen die diep in onze kinderen hun weg nog steeds vinden. (HAAR wortels)
Vanochtend heb ik zo gaandeweg de stilte van de dag haar zachtjes beloofd dat ik ons tweede en derde kind ook hun wortels in verre land ga laten ervaren.

Java
De eerste keer in het verre land van haar herkomst zag ik haar overal. Haar handen, haar schoonheid, die zo in onze kinderen terug te zien is. De pannetjes overal, de hele dag eten.
Ik aanvaarde haar eigenschappen pas echt lang na mijn huwelijk met haar zoon en veel verder weg in de tijd. Het liefste dat ze me ooit gaf was een telefoongesprek lang geleden toen ik al even weg was bij haar zoon. Tussen de regels door gaf ze aan dat ze begreep waarom het zo gelopen was, en dat ik de kinderen fantastisch aan het opvoeden was.
Ik ben de verwondering in mijn lijf nooit vergeten.

En nu verwonder ik mij weer. Omdat het me raakt dat ze er niet meer is. De Indische mooie oma van onze kinderen. Ze is 86 gewordenen heeft het los gelaten, haar lieve leven. Ik hoop dat ze kan bijpraten en lachen met haar lievelingszus. En dat mijn schoonvader op haar wacht.

En ik? Ik hou haar gewoon toch nog even in mijn hatti, en buig voor haar.

Share this post
  , ,


Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.